ترکیب کانی‌شناختی و ریخت‌شناسی ذرات تشکیل دهنده‌ی پدیده‌ی گرد و غبار در استان خوزستان با تکیه بر آنالیز‌های XRD و تصاویر SEM

نویسندگان

1 دانشگاه شهید چمران اهواز

2 دانشگاه شیراز

3 دانشگاه سیستان و بلوچستان

چکیده

 امروزه علاوه بر تعیین شاخص‌های شیمیایی ذرات گردو غبار، بررسی ویژگی­های فیزیکی و نقش آن­ها در آلودگی محیط زیست نیز حائز اهمیت است. در این راستا تعداد 10 نمونه برداشته شده در سال­های 1387 و 1388در روز­های گرد و غباری با خاستگاه فرا محلی در استان خوزستان برای بررسی­های کانی­شناسی و ریخت­شناسی مورد بررسی XRD و SEM قرار گرفتند. نتایج حاصل از  بررسی­های XRD نشان داد که ترکیب کانی‌شناسی ذرات گرد و غبار خوزستان را می‌توان در سه گروه کانیایی خلاصه کرد (1) کروه کربنات (کانی غالب کلسیت) ‌(2) گروه سیلیکات (کانی غالب کوارتز) و گروه رس‌ها (کانی غالب کائولن)، و مهم­ترین فاز فرعی نیز کانی ژیپس است. بررسی­های SEM نشان می‌دهد که شکل­های کروی، نامنظم،‌ منشوری و لوزی رخ مهم­ترین شکل­های تشکیل دهنده­ی ذرات گرد و غبار خوزستان را تشکیل می­دهند. اندازه­ی متوسط این ذرات بین 2 تا 44 میکرومترند، که ذرات رسی کمترین اندازه و سولفاتی و کربناتی بیشترین اندازه را دارند. به­طور کلی ذرات با اندازه‌های 2 تا 50 میکرومتر در نمونه‌ها پراکندگی دارند که اندازه‌های بین 10 تا 22 میکرومتر در نمونه‌های گرد و غبار خوزستان ترکیب غالبند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Mineralogy and morphology of dust storms particles in Khuzestan Province: XRD and SEM analysis concerning

چکیده [English]

Study of physical and chemical characteristics of dust storms in Iran is necessary. In this regard, 10 samples from Khozestan dust storms in 1387 and 1388 were collected for XRD and SEM studies. XRD result show that mineralogical composition of these dust particles can be divided into three groups: (1) Carbonate group (calcite mineral), (2) Silicate group (quartz mineral) and (3) Clay group (Kaoline mineral). The most important minor phase is Gypsum. SEM studies indicate that these particles were found in rounded, irregular, prismatic and rhombic shapes. Average size of these particles ranges from 2 to 44 µm. Minimum and maximum sizes were reported for clay, sulfate and carbonate minerals. In general, dust particles in Khuzestan dust storms were distributed in 2 to 52 µm but 10 to 22 µm is dominant size of these particles.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Dust storm
  • mineralogy
  • XRD
  • SEM
  • Khuzestan

مراجع

[1] رئیس‌پور کوهزاد، "تحلیل آماری و همدیدی پدیده گرد و غبار در استان خوزستان"، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه سیستان و بلوچستان. (1387)، 189 صفحه.

[2] زراسوندی. ع، "بررسی اثرات زیست محیطی پدیده گرد و غبار در استان خوزستان ( فازاول)"، اداره کل حفاظت محیط زیست استان خوزستان، 1388، 277 صفحه.

[3] Irene Rodrıguez E., Salvador GalıE Celia Marcos, "Atmospheric inorganic aerosol of a non-industrial city in the centre of an industrial region of the North of Spain,and its possible influence on the climate on a regional scale", Environmental Geology, 56 (2009) 1551-1561.

[4] Wiederkehr P., Yoon S.J., "Air quality indicators. In: Fenger J, Hertel O, Palmgren F (eds) Urban air pollution European aspects. Kluwer", Dordrecht. 1998.

[5] Goudie, midelton, "Saharan dust storms, nature and consequences", Earth science review, 2002, pp:56

فایل ها

سابقه مقاله

  • تاریخ دریافت: 11 تیر 1404
  • تاریخ بازنگری: 15 بهمن 1404
  • تاریخ پذیرش: 11 تیر 1404

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار