ژئوشیمی و کانی‌شناسی افق‌های هورنبلندیتی در نهشته‌های آهن گلالی و باباعلی و مقایسه‌ی آن‌ها

نویسندگان

1 دانشگاه بوعلی سینا

2 دانشگاه شهید باهنر کرمان

چکیده

نهشته­های آهن گلالی و باباعلی دو کانسار نسبتاً مهم در غرب ایرانند که در زون سنندج-سیرجان قرار دارند. این نهشته­ها همراه با سنگ­های الترامافیکی، آهکی- قلیایی، کربناتیتی و دیگر سنگ­ها هستند. بررسی­ها و مشاهدات ماکروسکوپی روی نیمرخ گمانه­ها نشان می­دهد که یکی از سنگ­های الترامافیکی کمیاب (هورنبلندیت) در تمام نیمرخ­ها به موازات افق­های مگنتیتی حضور دارد. بررسی­های سنگ­شناسی و کانی­شناسی با تکیه بر بررسی­های میکروسکوپی نشان می­دهد که، دو نوع هورنبلندیت، با بافت جریانی و بدون بافت جریانی قابل تشخیص­اند. هورنبلندیت­های بدون بافت جریانی تنها یک نسل آمفیبول دارند و کانی تشکیل­ دهند­ه­ی آن­ها از نوع اکتینولیت است، که در آن بقایای دیوپسید وجود دارد. از این­رو احتمال دارد که این هورنبلندیت از یک پیروکسنیت تشکیل شده باشد، که در آخرین مرحله یک آبگون ابر بحرانی بر آن اثر گذاشته است. در هورنبلندیت­های با بافت جریانی دو نسل آمفیبول مشاهده می­شوند که نسل اول سازنده ی بافت جریانی است. با توجه به داده­های ریزپرداخته، کانی تشکیل دهنده، اکتینولیت یا هورنبلند اکتینولیتی و هورنبلند چرماکیتی است. آمفیبول نسل دوم که ناشی از بازتبلور نسل اول است و بر اساس داده­های ریز پرداخته­ی آمفیبول از نوع مگنزیوهورنبلند است. با نتایج آنالیزهای XRF، هورنبلندیت­ها از سری آهکی- قلیایی تا تولئیتی کم­پتاسیم هستند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Geochemistry and mineralogy of hornblendite horizons in the Galali and Baba-Ali Iron deposits and their comparison.

چکیده [English]

The ore bodies of Galali and Baba-Ali are two relatively important iron ore deposits in west Iran.  These ore deposits are situated in the Sanandaj-Sirjan zone. The deposits are associated with ultramafic, calc-alkaline, carbonatite and other rocks. Macroscopic observations, on the boreholes, show that one of the rare ultramafic rocks (hornblendite) appears in all various horizons parallel to magnetite. Petrological and mineralogical study (microscopic) show that two kinds of hornblendite exist: a) hornblendite with flow-texture and b) without flow-texture. Latter contain only one generation of amphibole. The major rock-forming mineral in this hornblendite is actinolite, which may contain minor concentration of diopside which probably is originated from pyroxenite by late stage supercritical solutions. Other rocks with flow-texture (hornblendite typeII) contain two generations of amphiboles. The first generation generated the flow-texture. Chemical compositions of rock-forming minerals are actinolite or actinolite hornblende and Tschermakitic hornblende. The second generation of amphibole is resulted by recrystallization of first generation. On the basis of XRF analyses, hornblendites are calc-alkaline to low-K tholeitic series into Chemical data of microprobe and regional tectonic indicate that the origin of magma was related to an intra-continental rifting. The subduction processes which were active up to Pliocene, also affected it. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Hornblendite
  • Galali
  • Baba-Ali
  • calc-alkaline
  • subduction

مراجع

[1] Muecke A., Younessi R., ” Magnetite-apatite deposit (Kirona-type) along the Sannandaj-Sirjan in the Bafq area, Iran, associated with ultramafic and calc-alkaline rocks and carbonatites”, Mineralogy and Petrology, 50 (1994).

[2] قربانی م.، "دیباچه‌ای بر زمین‌شناسی اقتصادی ایران"، پایگاه ملی داده‌های ملی علوم زمین کشور (1360).

[3] کریم‌پور م. ح.، ملک‌زاده آ.، حیدریان م. ر.، "اکتشاف ذخایر معدنی"، انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد. (1384)، 453 صفحه.

[4] Ehlers E. G., Blatt H., "Petrology of igneous, sedimentary and metamorphic rocks", W.H.

Freeman and company, sanFrancisco, 732pp.







[5] Mandal A., Ray A., ”Petrology of mafic-ulteramafic rocks along north purulya shear zone west Bengal”, Journal of the Geological Society of India, 74 (2009).

[6] آقانباتی ع.، "زمین شناسی ایران"، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور (1383)، 709 صفحه.

[7] درویش‌زاده ع.، "زمین‌شناسی ایران"، انتشارات امیرکبیر (1370)، 431 صفحه.

[8] Stoekline J., ”Structural history and tectonic of Iran, are view”, American Association of Petroleum Geology Bullein, 52 (1968).

[9] شرکت ملی فولاد ایران (NISCO)، "گزارش منتشر نشده در مورد کانسارهای آهن غرب کشور- همدان"، (1991).

[10] Younessi R., ”Erzmikroskopische und geochemische Untersuchungen an der Magnetit-Apatit-Lagerstätte (kiruna-Typ) von Hamadan (Sananadaj-Sirjan zone, west-Iran)”, Dissertation zur Erlangung des Doktorgrades der Mathematisch-naturwissenschaftlichen Fachbereiche der Georg-August-universität, Zu. Goettingen.

[11] Leake B. E., Woolley A. R., Birch W. D., et al., ”Nomenclature of amphiboles, report of the Subcommittee on Amphiboles of the international mineralogical association commission on new minerals and mineral names”, European Journal of Mineralogy, 9 (1997) 623-651.

[12] Peccerillo A., Taylor S. R., ”Geochemistry of Eocene calc-alkaline volcanic rocks from the Kastamonu area, northern Turkey”, Contributions to Mineralogy and Petrology, 58(1976) 63-81.

[13] Wooley A. R., ”The spatial and temporal distribution of Carbonatites, genesis and evolution”, Acad. Div. Unwin Hyma Ltd, London, 15-37 (1989).

[14] Sweeney R. j., Green D. H., Sie S.H., ”Trace and minor element portioning between garnet and amphibole and carbonatitic melt”, Earth and Planetary Science Letters, 113 (1992) 1-14.

فایل ها

سابقه مقاله

  • تاریخ دریافت: 11 تیر 1404
  • تاریخ بازنگری: 14 اردیبهشت 1405
  • تاریخ پذیرش: 11 تیر 1404

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار