بررسی کانی‌شناسی نهشته‌های لُسی کواترنری در استان گلستان، ایران

رقیمی, مصطفی; رحیمی, عزیز

بررسی کانی‌شناسی نهشته‌های لُسی کواترنری در استان گلستان، ایران

نویسندگان

دانشگاه گلستان

چکیده

نهشته‌های لسی و شبه لسی کواترنری در استان گلستان بیش از 3200 کیلومتر مربع وسعت دارد. کانی‌شناسی نهشته‌های لسی به روش تصادفی در روند شرقی- غربی استان گلستان با استفاده از پراش سنجهای پرتو ایکس، میکروسکوپ الکترونی روبشی و پراکندگی انرژی پرتو ایکس بررسی شد. نتایج بدست آمده عبارتند از کانی‌های کوارتز، کلسیت و کانی‌های رسی نظیر ایلیت و کلریت در نهشتههای لسی. براساس شواهد کانی‌شناسی یاد شده می توان غالب بودن شرایط آب و هوای سرد و خشک را در زمان نهشته‌شدن رسوبهای لسی پیشنهاد کرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Mineralogical study of Quaternary loess deposits from Golestan Province, IRAN

چکیده [English]

Quaternary loess and loess like deposits covered more than 3200 km2 of Golestan Province. Mineralogical aspects of loess deposits were studied on collected samples with east-west trend by random method using X-ray Diffraction (XRD), Scanning Electron Microscopy (SEM) and Energy Dispersive X-ray Analysis (EDXA). The results showed the presence of quartz, calcite and clay minerals like illite and chlorite in loess deposits. Based on mineralogical evidences, it could be suggested that dry and cool climate conditions were dominant at the time of loess deposition

کلیدواژه‌ها [English]

Loess and loess like deposits
clay minerals
Golestan Province

مراجع

[1] Liu Tungsheng, “Loess in china”, 2ndes. Springer-verlag. N. Y. (1988) PP 224

[2] Okhravi R., Amini, A., "Characteristic and provenace of the loess deposite of the Gharatikan watershed in northeast Iran", Global and planetary change 28, (1999) 11-22

[3]درویش‌زاده ع.، "زمین شناسی ایران"، انتشارات امیرکبیر، (1370) صفحه 249- 243

[4] Rozoycki S. Z., "Loess and loess-like deposits.", The Publishing House of the Polish Academy of

Sciences Wroclaw, (1991) 76-107

[5] Bariss N., “Loess in form”. Geog.Res. Inst. Hungarian Acad. of Sci. (1993) 82pp

[6] شفیقی س.، مدنی ح.، "زمین‌شناسی عمومی". انتشارات دانشگاه صنعتی امیرکبیر (1374) 482 صفحه.

[7] عندلیبی م.ج.، "مشخصات منشاء و طبقه‌بندی لس‌های کواترنر پسین در حوضه خزر ایران"، رساله کارشناسی ارشد زمین شناسی(1371)، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال.

[8] خواجه م.، "بررسی رسوب شناسی، محیط رسوبی و رسوب زایی نهشته های کواترنرحوضه گرگانرود (یل چشمه و قوری چای)". رساله دکتری زمین شناسی(1381). دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم وتحقیقات.

[9] رقیمی م.، رمضانی م. م.، "سرطان مری از دیدگاه زمین شناسی پزشکی" 8: 4(1385) 50-57

[10] Pye K., Sherwin D., “Loess, in: Aeolian Environments and Landforms”, Edited by A.S. Goudie, I. Livingstone and Srokes. John Wiely & Sons Ltd, (1999) p 213-239.

[11] Winspear N.R., Pye K., “Textural geochemical and mineralogical evidence for the sources of Aeolian sand in central and southwestern Nebraska”, USA. Sedimentary Geology, 101, (1996) p 85-95.

[12] خواجه م.، "بررسی تغییرات جانبی اندازه ذرات و کانی شناسی به منظور تائید جهت بادهای غالب در تشکیل رسوبات لس استان گلستان"، مجله بیابان،9: 2 (1383)293-305.

[13] Chamly H., “Clay sedimentology”, Springer-Verlag, (1989) p 3-72.

[14] الماسی ع.، پاشایی ع.، جلالیان الف.، ایوبی الف.، "بررسی ترکیب کانی‌های‌رسی و تحول آنها در رسوبات لسی و پارینه خاک‌های منطقه قپان استان گلستان". مجله علوم کشاورزی و منابع طبیعی جلد13 شماره 3.(1385)ص20-10.

[15] Zoughu Z., Zhiyi Z., Yunsheng W., “Basic geologic problems of loess in China”. Acta. Geol. Sin. 1: (1988) 207-221.

[16] Pye K., Johnson R., “Stratigraphey, geochemlstry and thermoluminescence ages of lower Mississlpl valley loess”. Earth sur face Processesand landforms 13 (1988) 103-124.

[17] امینی آ.، " مطالعه برخاستگاه و مکانیزم رسوب‌زایی لس‌ها در حوضه آبخیز قره تیکان"، رساله کارشناسی ارشد زمین شناسی دانشگاه تهران،(1374) 175 صفحه.

[18] Khormali F., Kehl M., “Micromorphology and development of loess-derived surface and buried soils along a precipitation gradient in Northern Iran”. Quaternary International, 234 (2011) 109-123.