کانی‌شناسی مرمرهای حاصل از دگرگونی لیستونیت‌ها در افیولیت‌های پروتروزوئیک بالایی انارک (شمال شرق استان اصفهان، ایران)

نویسندگان

1 دانشگاه اصفهان

2 دانشگاه تربیت مدرس

3 دانشگاه کانازاوا

4 مرکز تحقیقات و توسعه متالورژی

چکیده

درون افیولیت انارک که سن پروتروزوئیک بالایی دارد، مرمرهای خاصی را به صورت پراکنده می­توان مشاهده کرد که بیشترین رخنمون را در دامنه­های جنوبی کوه چاه گربه (دره چاه مهدی) دارند. این مرمرها با مرمرهایی که جزئی از سنگ­های دگرگونی انارک هستند متفاوتند. در بررسی­های صحرایی، این مرمرها را به دو شکل توده­ای و دایکی می­توان مشاهده کرد. نتایج حاصل از بررسی­های سنگ­شناسی و ژئوشیمی کانی­ها نشان می­دهد که این سنگ­ها از کانی­های کربنات (کلسیت)، گارنت (آندرادیت)، کلینوپیروکسن (دیوپسید و اوژیت غنی از منیزیم)، آمفیبول (ترمولیت)، سرپانتین، کلریت، اپیدوت، اسپینل کرم­دار، مگنتیت و مگنتیت­های کرم­دار حاصل از دگرسانی اسپینل­های کرم­دار تشکیل شده­اند. بررسی­های صحرایی و میکروسکوپی نشان می­دهد که مرمرهای موجود در افیولیت انارک درحقیقت لیستونیت­هایی قدیمی هستند که در اثر فازهای مختلف دگرگونی ناحیه­ای تبدیل به مرمر شده­اند. سنگ اولیه این لیستونیت­ها نیز دایک­ها و توده­های نفوذی اولترابازیک، و پریدوتیت­های گوشته بوده است. وجود سرپانتین، اسپینل کرم­دار، مگنتیت و مگنتیت کرم­دار در بررسی­های میکروسکوپی، گواه این مدعاست که این مرمرها در اثر دگرگونی ناحیه­ای لیستونیت­ها تشکیل شده­اند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Mineralogy of Marbles produced by metamorphism of Listvenites of Upper Proterozoic Anarak Ophiolite (NE of Isfahan province, Iran)

چکیده [English]

In the upper Proterozoic Anarak ophiolite, the marbles are present and havr excellent exposures in different areas. Their best exposure is in southern slope of Chah-Gorbeh mountain (Chah-Mahdi valley). In the field, marbles have massive and dike like exposures. Petrographic studies and geochemistry of minerals show that marbles consist of carbonate (calcite), garnet (andradite), clinopyroxene (diopside and magnesian-augite), amphibole (tremolite), serpentine, chlorite, epidote, chromian spinel, magnetite and chromian-magnetite, that are alteration products of chromian spinel. Field and microscopic studies show that the marbles have been produced by regional metamorphism of old listvenites at different phases of metamorphism. The protoliths of these metamorphosed listvenites were ultrabasic dikes and intrusions, and mantle peridotites. Presence of serpentine, relic chromian spinel, magnetite and chromian magnetite that have changed to garnet, supports this interpretation. Therefore, the marbles of Anarak ophiolite, are productions of regional metamorphism of old listvenites.

کلیدواژه‌ها [English]

  • mineralogy
  • marble
  • ophiolite
  • Upper Proterozoic
  • Anarak
  • Iran

مراجع

[1] ترابی ق.، "پترولوژی افیولیت‌های منطقه انارک (شمال شرق استان اصفهان) با تاکید بر مطالعه سنگ‌های اولترامافیک - مافیک افیولیت شمال انارک و سنگ‌های اولترامافیک - مافیک ملانژ افیولیتی عشین-زوار"، رساله دکترای پترولوژی، بخش زمین‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس (1383)، صفحه 240.

[2] Weber-Diefenbach K., Davoudzadeh M., Alavi-Tehrani N., Lensch G., "Paleozoic Ophiolites of Iran, geology, geochemistry and geodynamic implication", Ofioliti 11(3) (1986) 305-338.

[3] Almasian M., "Tectonics of the Anarak area (Central Iran)", Islamic Azad University, Science and Research Unit, PhD thesis (1997) p. 164.

[4] Reyer D., Mohafez S., "The first contribution of the NIOC-ERAP agreements to knowledge of Iranian geology", Edition techniq, Paris (1972) p. 58.

[5] V/O Technoexport, "Geological maps of Anarak (1/250,000), Anarak (1/100,000), Ashin (1/100,000), Nakhlak (1/100,000), & Sorkhshad (1/100,000)", No. G7; Sheet: 6756; Sheet: 6656; Sheet: 6757; Sheet: 6657, respectively, Geological Survey of Iran (1984).

[6] V/O Technoexport, "Geology of the Anarak area (Central Iran)", Geological Survey of Iran, Report TE/No.19 (1984).

[7] V/O Technoexport, "Outline of metallogeny of Anarak area (Central Iran)", Geological Survey of Iran, Report TE/No. 21 (1984).

[8] Ash C. H., "Relationship between Ophiolites and Gold-Quartz Veins in the North American Cordillera", Department of Energy, Mines and Petroleum Resources, British Columbia Geological Survey, Bulletin 108 (2001) p. 140.

[9] Hall C., Zhao R., "Listvenite and related rocks: Prospectives on terminology and mineralogy with reference to an occurrence at Cregganbaun Co. Mayo, Republic of Ireland", Mineralium Deposita 30 (1995) 303-313.

[10] Buisson G., Leblanc M., "Gold in carbonatized ultramafic rocks from ophiolite complexes", Econ. Geol. 80 (1985) 2028-2029.

[11] Spear F. S., "Metamorphic Phase Equilibria and Pressure-Temperature-Time Paths", Mineralogical Society of America (1995) 799 p.

[12] Ellis D. J., Green D. H., "An experimental study of the effect of Ca upon garnet-clinopyroxene Fe-Mg exchange equilibria", Contrib. Mineral. Petrology 71 (1979) 13-22.

[13] Ganguly J., "Garnet and clinopyroxene solid solutions, and geothermometry based on Fe-Mg distribution coefficient", Geoch. Cosm. Acta 43 (1979) 1021-1029.

[14] Powell R., "Regression diagnostics and robust regression in geothermometer/geobarometer calibration: the garnet-clinopyroxene geothermometer revisited", J. metamorphic Geology 3 (1985) 231-243.

فایل ها

سابقه مقاله

  • تاریخ دریافت: 11 تیر 1404
  • تاریخ بازنگری: 15 بهمن 1404
  • تاریخ پذیرش: 11 تیر 1404

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار